Szanowni Państwo| Zakład Biologii Komórki |
 |
 |
 |
Zakład Biologii Komórki powstał w latach 90. ub. wieku z działającej w ramach Zakładu Biologii Nowotworów Pracowni Proliferacji Komórkowej, kierowanej przez prof. Przemysława Janika. Tematyka badań prowadzonych w Zakładzie jest kontynuacją i rozwinięciem zagadnień, którymi zajmował się przez wiele lat Zakład Biologii Nowotworów, stworzony przez prof. dr hab. med. Kazimierza Duxa.
Działalność naukowo-badawcza
Badania mechanizmów wpływających na zjawisko inhibicji kontaktowej. Interwencja w procesy angiogenezy i antyangiogenezy na drodze terapii genowej – uczestnictwo w próbach klinicznych (kardiologia, onkologia).
Badania polimorfi zmów genów związanych z metabolizmem androgenów w krwi chorych na raka prostaty.
Badania stemowych komórek nowotworowych ze szczególnym uwzględnieniem powstawania przerzutów i wspomagającej terapii.
Podsumowanie najważniejszych osiągnięć naukowych
W zakresie badań nad angiogenezą przygotowano plazmid kodujący czynnik proangiogenny VEGF165, a później również proangiogenny dwucistronowy plazmid VIF kodujący VEGF165 i FGF. Preparat ten uzyskał międzynarodowy patent. Testy w warunkach in vitro oraz badania na zwierzętach wykazały skuteczność działania tych plazmidów. Po namnożeniu i po oczyszczeniu z pyrogenów, a w szczególności endotoksyn, otrzymane preparaty spełniają wymogi Polskiej Farmakopei (mniej niż 50 IU endotoksyny na mg plazmidu). Tak przygotowane plazmidy używane były w 2 próbach klinicznych: u chorych z ciężkimi objawami niedokrwienia mięśnia sercowego oraz u chorych z krytycznym niedokrwieniem kończyn dolnych. Wyniki badań nad plazmidami proangiogennymi, a w szczególności pVIF wykonanymi w Klinice Kardiochirurgii Instytutu Kardiologii (Kierownik prof. Z. Religa) i Klinice Kardiologii (Kierownik prof. W. Rużyłło) wykazały ich skuteczność w ograniczeniu objawów niewydolności wieńcowej. W zakresie prób terapeutycznych u chorych z krytycznym niedokrwieniem kończyn dolnych liczba przebadanych chorych nie pozwala na wyciąganie jednoznacznych wniosków. Otrzymane przez nas plazmidy VEGF poddane zostały procedurze patentowej. Określono rolę szlaków przekazywania sygnałów proliferacyjnych w zjawisku inhibicji kontaktowej i migracji komórek. Dalsze badania wykazały, że różnorodność (heterogeniczność) komórek nowotworowych może ułatwiać im ucieczkę spod kontroli sprawowanej przez inhibicje kontaktową. Wyodrębniono grupę genów aktywowanych tylko w okresie zahamowania kontaktowego. Analizę zmian molekularnych w wybranych typach nowotworów. U chorych na raka prostaty badane są polimorfi zmy w genach kodujących białka związane z metabolizmem androgenów oraz ich związek z ryzykiem wystąpienia nowotworu i obrazem klinicznym choroby. U chorych na Chłoniami nieziarnicze wykonuje się ocenę klonalności wraz z sekwencjonowaniem produktu monoklonalnego (czynnik rokowniczy w CLL/SLL) oraz badana jest ekspresja wybranych genów np. LPL, ADAM29 lub CCND1. Badanie zmian genetycznych w nowotworach jajnika obejmuje analizę metyzacji oraz poszukiwanie nowych mutacji w genie supresorowym OPCML. Badania prowadzone są we współpracy z klinikami narządowymi i Pracownią Cytometrii Przepływowej Zakładu Patologii CO-I.
Patent międzynarodowy _pVIF
Kaseta ekspresyjna, dwucistronowy wektor plazmidowy, środek farmaceutyczny oraz ich zastosowanie. Preparat do terapii genowej stanów niedokrwiennych. Patent ten został kupiony przez Polpharmę. Twórcy patentu i Centrum Onkologii uczestniczą w ewentualnych zyskach.
Patent polski _pVEGF165
Wektor ekspresyjny do terapii genowej stanów niedokrwiennych, oligonukleotydowe startery oraz sposób otrzymywania wektora ekspresyjnego do terapii genowej stanów niedokrwiennych. Zgłoszenie patentowe (P-358415)_psFLT-1 Polipeptyd, polinukleotyd, kaseta ekspresyjna, wektor plazmidowy, ich zastosowanie w terapii genowej oraz środek farmaceutyczny.
Granty
Projekt badawczy zamawiany PBZ-KBN-099/P05/2003 „Terapia genowa choroby niedokrwiennej serca” – kier. Michał Tendera, ŚlAM, Witold Rużyłło, Instytut Kardiologii, wyk. Przemysław Janik, Maciej Małecki „Ocena skuteczności i ryzyka terapeutycznej angiogenezy po zastosowaniu genów dla czynników wzrostu VEGF i FGF (plazmid bicistronowy) podanych techniką przezskórną” PBZ-KBN-099/P05/01. Witold Rużyłło, Instytut Kardiologii, wyk. Przemysław Janik, Maciej Małecki „Ustalenie skuteczności i działań niepożądanych terapeutycznej angiogenezy przy zastosowaniu czynników wzrostu VEGF i FGF (plazmid bicistronowy) drogą bezpośredniego podania do mięśnia sercowego z zastosowaniem techniki operacyjnej (minitorakotomii przedniej lub ministernotomii) w leczeniu zaawansowanej choroby wieńcowej”. PBZ-KBN-099-P05-02. Maciej Małecki Antyangiogenne rekombinowane wektory wirusowe (rAAV) w terapii genowej nowotworów: przygotowanie do terapii genowej raka jajnika. 2 P05E 033 28. Paweł Swoboda „Ocena ekspresji cykliny D1 u pacjentów z chłoniakiem z komórek płaszcza (MCL) oraz z innymi chłoniakami nieziarniczymi.” 3 P05A 104 27. Krzysztof Gawrychowski, Maciej Małecki „Terapia genowa raka sromu przy użyciu konstruktu psFLT” 2 P05E 071 26. Monika Gos „Związek polimorfi zmów genowych z ryzykiem powstania raka prostaty, jego obrazem klinicznym i odpowiedzią na leczenie hormonalne”; 2P05C 097 29. Przemysław Janik, Joanna Miłoszewska „Udział fragmentów genów fi bronektyny, wprowadzonych drogą stabilnej transfekcji w inhibicji kontaktowej komórek” Grant KBN nr 3 PO5A 021 22. Przemysław Janik „Badania mechanizmów przeżywania komórek nowotworowych w warunkach braku adhezji.” 4 P05A 034 14.
Wybrane publikacje Małecki M, Seneta M, Miloszewska J, Trembacz H, Przybyszewska M, Janik P. Role of v-Raf and truncated form RAF1 in the induction of vascular endothelial growth factor. Oncol Reports 2004; 11: 161-165.
Kołsut P, Małecki M, Firek B, Teresińska A, Janik P, Religa Z. Terapia genowa choroby wieńcowej plazmidem phVEGF165 wyniki wczesne. Kardiol Pol 2004; 60: I-82-I-89.
Budunova IV, Kowalczyk D, Perez P, Yao YJ, Lorcano JL, Slaga TJ. Glucocorticoid receptor functions as a potent suppressor of mouse skin carcinogenesis. Oncogene 2003; 22: 3279-87.
Gos M, Sadowska M, Grzegrzółka M, Demkow T, Janik P. Is the polymorphism in the promoter region of CYP17 gene a risk factor for prostate cancer in Polish population? Nowotwory J Oncol 2003; 53: 521-5.
Slupianek A, Hoser G, Majsterek I, Bronisz A, Małecki M, Blasiak J, Fishel R, Skorski T. Fusion tyrosine kinases drug resistance by stimulation of homology-dependent recombination repair, prolongation of G2/M phase, and protection from apoptosis. Molec Cell Biol 2002; 22, 4189-201.
Nieborowska-Skorska M, Hoser G, Rink L, Malecki M, Kossev P, Wasik MA, Skorski T, 2006, Id1 transcription inhibitor-matrix metalloproteinase 9 axis enhances invasiveness of the breakpoint cluster region/abelson tyrosine kinase-transformed leukemia cells. Cancer Res 2006; 66: 4108-16. Malecki M, Kolsut P, Proczka R. Angiogenic and antiangiogenic gene therapy. Gene Ther 2005; 12: suppl 1: S159-169.
Malecki M, Trembacz H, Szaniawska B, Przybyszewska M, Janik P. Vascular endothelial growth factor and soluble FLT-1 receptor interactions and biological implications. Oncol Reports 2005; 14: 1565-9.
M. Gos, J. Miłoszewska, P. Swoboda, H. Trembacz, J. Skierski, P. Janik; Cellular quiescence induced by contact inhibition or serum withdrawal in C3H10T1/2 cells, Cell Prolif 2005; 38: 107-16.
J. Miłoszewska, B. Szaniawska, H. Trembacz, M. Gos, M. Przybyszewska, P. Swoboda, M. Małecki, P. Janik. Effect of transfection woth a gene coding for the fi bronectin FnIII/10 fragmentupon contact inhibition of C3H10T1/2 fi broblasts, Cell Prolif 2006, 39: 195-203.
|
